Over spreken gesproken!

Bas Hesselink

We zijn er van jongs af aan mee opgegroeid: spreken. Eerst nog onbevangen en spontaan en vanaf de pubertijd gaan we meer en meer nadenken over wat we zeggen. Spreken voor een groep wordt dan ook veel spannender. “Wat zou het luisterend publiek vinden van mijn speech?”

Om de spreekangst voor groepen wat te verkleinen, bereidt menigeen zich goed voor, door bijvoorbeeld de tekst uit te werken. De een doet dat met steekwoorden, de ander letterlijk woord voor woord. Bij de tekst voor een kennisclip is dat niet anders, is onze ervaring.

Maar wat betekent dat nou? Eigenlijk willen we graag dat het gesproken woord in een kennisclip ook echt klinkt als gesproken taal. Wanneer je de tekst letterlijk uitwerkt, kan dat tot gevolg hebben dat het schrijftaal wordt; vaak ook erg formeel en zakelijk.

Er zijn goede redenen om zorgvuldig met de gesproken taal in een kennisclip om te gaan. Een belangrijk verschil tussen spreektaal en schrijftaal is bijvoorbeeld dat spreektaal de luisteraar activeert. Het roept automatisch een luisterhouding op en betrekt de luisteraar bij het onderwerp. Het roept indirect een vorm van interactie op. Spreektaal is ook veel beter te volgen voor een luisteraar. Minder formele woorden, minder bijzinnen, minder tangconstructies. Bij schrijftaal kan de lezer snel teruglezen wanneer deze het even niet begrijpt. Spreektaal is vluchtig. De luisteraar is veel minder geneigd om een kennisclip hiervoor terug te spoelen, wat vaak ook niet zo gemakkelijk is.

Redenen genoeg om je nog zorgvuldiger voor te bereiden. Het gaat niet alleen maar om het uitschrijven van de tekst voor de kennisclip. De tekst moet ook kritisch bekeken worden op schrijftaal. We hebben daarom, als kenniskring, een prototype functie ontwikkeld voor Word om formele woorden te filteren. Daarnaast zou je de tekst goed na moeten kijken op lange zinnen, bijzinnen in bijzinnen en tangconstructies. Lees de tekst als test eens voor aan een collega en vraag aan deze of het voldoet aan de voorwaarden van gesproken taal.

Naast het taalgebruik is er ook nog de wijze waarop de tekst wordt voorgelezen. Het moet natuurlijk ook klinken als spreektaal.

Als kenniskring zullen we de komende tijd nog meer aandacht besteden aan het taalgebruik in kennisclips. De lijst met formele woorden willen we verder uitbreiden als één van de tools om een goede tekst bij een kennisclips te kunnen schrijven, waardoor de kijker/luisteraar letterlijk bij de les blijft.

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s